BOLVADİN’DEN İLGİNÇ NOTLAR
2- 1920-1960 yıllarında her çiftlikte en az iki bin koyun; yüz sığır; elli at vardı.
3- 1930-1950 yıllarında, yüz çeşit esnaf vardı.
4- 1940 yıllarında Bahçe ve Kaymaz okulları üç sınıflı idi. 4.5. sınıfları okumak için Akçeşme ve İnönü Okullarına gidilirdi.
5- Şehir meydanındaki ulu çınar 1934 yılında dikildi.
6- 1930 yıllarında Karabağ ve Karayokuş çevresindeki dağlar ormanlıktı.
7- Eski belediye binası ve sebze hali, Belediye Reisi Kazım YÜKSEL zamanında 151 milyon liraya Salim AYNACI’ya yaptırıldı.
8- Kurtuluş Savaşı’nda Yunan Komutanı Generel Trikopis, Afyonlu Ahmet Başçavuş ve Fahrettin KOÇAK (Hobban Hoca) tarafından esir alınıp, Atatürk’ün çadırına getirildi.
9- Kızılay Cemiyeti Bolvadin’de 1952 yılında kuruldu. İlk başkan, İstidacı Hakkı ÖZTÜRK idi. Daha sonra: Hakkı ESENOĞLU, Ahmet YİĞİTBAŞI, Hüseyin TELLİ, Rıfkı BABALIK, Gazi SAĞLAMER ve Muzaffer KARAGÜVEN başkanlık ettiler.
10- Nişan merasimi olacağı zaman tanıdıklar nişana okunur, buna “Şerbet içme” denirdi. Misafirlere ayaklı cam bardakta renkli şerbet ikram edilirdi. Mevlitde ise, çinko kabın içine şerbet doldurulur, yanına konan fincan yardımıyla herkese şerbet sunulurdu.
11- Haşhaş ekimi 1971 yılında Başbakan Nihat ERİM zamanında yasaklandı. 1974 yılında Ecevit tarafından sınırlı ekim yapılmaya müsade edildi. O zamanki yağcılar: Hüseyin ÜRESİN, Kadir ÜRESİN, Muzaffer ÜRESİN, Necati SÖNMEZ, Mehmet KARAER, Mecit PİŞKİN, Mehmet KANDEMİR, İlyas TAYTAK idi.
12- 1950 yıllarında otobüslerlerin kasaları Akşehir’de yapılır ve 15-16 kişilik olurdu.
13- 1950 yıllarında askerliğini jandarma olarak yapanlar otuz ay; piyade olarak yapanlar ise yirmi dört ay olarak yaparlardı.
14- 1960’dan sonra herkes evlerine terkos suyu almaya başladı. Evler toprak olduğu için genellikle bir musluk konurdu.
15- 1942’de, beş kişiden oluşan belediye bandosu vardı.
16- Bolvadin’deki kasaplara, et kıyma makinesi ve buzdolabı 1961 yılında geldi. Daha önceleri herkes etini külede döverdi.
17- 1952 yılında askere gidecekleri İmaret Camii’ne doldurur; sonra trene bindirip gönderirlerdi.
18- 1954’de Bozkurt Lastik Fabrikası; 1966’da Kervan Lastik Fabrikası ve daha sonra Telli Lastik Fabrikası açıldı.
19- 1960 yıllarında, Telli Bisküvi Fabrikası ve “Gümüş Motor” adında su motoru imal eden fabrikalar vardı.
20- 1974’de, hükümetin üçlü parti koalisyonu zamanında Alkaloid Fabrikası bize verilince, Afyonlular bizden almak için çok uğraştı.
21- Horan Parkı 1954 yılında belediye başkanı Süleyman KABADAYI, Ziraat Mühendisi Alaattin GÜMÜŞ ve Ziraat Teknisyeni Abdurrahim GÜMÜŞ’ün gayretleriyle yapıldı.
22- 1939 yılında Bolvadin’e elektrik gelmeden once, sokaklar ve evler, gazyağıyla yanan kandillerle aydınlatılıyordu. Elektrik gelince akşam 17.00 ile 23.00 arası elektrik veriliyordu.
23- 1942’de radyo sadece iki yerde vardı. Birisi Halkevinde, birisi de Şoför Gani BOYACI’nın evinde idi. Aküyle çalışırdı. Günün belli saatlerinde yayın yapardı.
24- 1950’li yıllarda Park Gazinosu’na tiyatrocular ve halk konserleri gelir; tiyatro ve müzik sahnelerlerdi.
25- 1940’lı ve 1950’li yıllarda çiftliklerde koyun çoktu. Sütçüler yazın, ayda en az 250 ton koyun sütü toplarlardı.
26- 1941 yılında devlet, Türkiye’nin İkinci Dünya Savaşı’na girme ihtimaline karşı, halktan parasıyla at toplayıp; İmaret Camii’ne doldurdu.
27- 1930-1950 yıllarında, Çarşı Camii’nin kıble tarafında, bedestenin sağ tarafına düşen ince sokakta kasaplar vardı. Bedestende sarraflar, terziler, hattatlar otururdu.
28- Çarşı Camisinden İmaret Camisine kadar olan yolda demirciler vardı. Balta Çeşmesi’nin olduğu yerde ot ve odun satıcıları bulunurdu. Çarşı Camisinin arkasına sebze pazarı; önüne ise manifaturacılar yayınırdı. Şimdiki sinemanın olduğu yerde testi imalathaneleri vardı.
29- 1945 yılında Bolvadin Ortaokulu açıldı. 1958 yılında ise Menderes tarafından Bolvadin Lisesi’nin açılışı yapıldı. 1965 yılında Sanat Okulu; 1967 yılında da İmam-Hatip Okulu açıldı.
30- 1927 yılında nüfus 7953; 1940 yılında 9492; 1950 yılında 10.166; 1960 yılında 16.126; 1980 yılında 30.214 idi.
31- Eber Gölü, 1941 - 2008 ve 2019 yıllarında üç sefer kurudu.
N.Sait EKİCİ
